Xuất khẩu thủy sản Việt Nam năm 2025 đã tăng 13%, đạt hơn 11,34 tỷ USD, dù tháng 12 ghi nhận giảm so với cùng kỳ năm trước.

Tổng quan xuất khẩu thủy sản 2025

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (Vasep), kim ngạch xuất khẩu trong tháng 12/2025 đạt khoảng 840 triệu USD, giảm gần 4% so với năm 2024 và giảm 15% so với tháng 11. Tuy nhiên, tổng kim ngạch cả năm đã vượt 11,34 tỷ USD, tăng 13% so với 2024.

Ba yếu tố thúc đẩy tăng trưởng

1. Nhu cầu dự trữ toàn cầu tăng cao

Biến động kinh tế và lạm phát thực phẩm khiến nhiều quốc gia tăng cường dự trữ thực phẩm, kéo theo nhu cầu nhập khẩu thủy sản tăng mạnh.

2. Doanh nghiệp Việt Nam phản ứng linh hoạt

Ngành đã nhanh chóng nhận diện rủi ro từ thuế chống bán phá giá, thuế đối ứng và quy định MMPA của Mỹ, từ đó điều chỉnh thị trường, kế hoạch giao hàng và tăng cường xuất khẩu sang các khu vực ít rủi ro.

3. Lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA)

FTA như CPTPP, EU và RCEP đã trở thành đòn bẩy quan trọng, giúp bù đắp khó khăn tại thị trường Mỹ.

Thị trường tiềm năng: CPTPP, Trung Quốc, Hồng Kông và EU

Trong khối CPTPP, kim ngạch năm 2025 đạt 3,07 tỷ USD, tăng 22% nhờ ưu thế thuế quan và ổn định của Nhật Bản, Canada, Australia. Trung Quốc và Hồng Kông là nhóm thị trường tăng trưởng nhanh nhất, với tổng kim ngạch 2,45 tỷ USD (+29%). EU ghi nhận gần 1,2 tỷ USD, tăng 12,5%, trong đó các sản phẩm nuôi trồng có lợi thế hơn so với hải sản khai thác.

Xuất khẩu sang Mỹ: Thách thức và cơ hội

Tháng 12, xuất khẩu sang Mỹ giảm 45% do các loài hải sản bị cấm nhập và lo ngại thuế chống bán phá giá tôm từ đầu 2026. Tuy nhiên, cả năm 2025 vẫn đạt gần 1,9 tỷ USD, tăng nhẹ 3% so với 2024.

Cấu trúc sản phẩm: Tôm dẫn đầu

Tôm chiếm vị trí hàng đầu với kim ngạch 4,65 tỷ USD (+20%). Tôm hùm tăng gấp hơn 2 lần, đạt 817 triệu USD. Cá tra đứng thứ hai với 2,19 tỷ USD (+8%). Các nhóm cá biển khác đạt 2,16 tỷ USD (+12,2%). Mực, bạch tuộc tăng 16,3% lên 764,4 triệu USD, trong khi cá ngừ giảm 7,6% xuống 913 triệu USD do thiếu hụt nguyên liệu và quy định IUU nghiêm ngặt.

Triển vọng 2026 và chiến lược chuyển dịch

Vasep dự báo 2026 sẽ tiếp tục đối mặt bất ổn, đặc biệt từ các rào cản thuế và kỹ thuật của Mỹ. Doanh nghiệp cần duy trì chiến lược đa dạng hoá thị trường, tận dụng FTA và chuẩn bị cho áp lực cạnh tranh ngày càng mạnh tại EU, Trung Quốc, ASEAN và Trung Đông. Việc tháo gỡ thẻ vàng IUU vẫn là yếu tố then chốt để mở rộng thị trường EU và nâng cao uy tín hải sản Việt Nam trên toàn cầu.