Nội dung chính
Bột cá Việt Nam đang tiến gần hơn bao giờ hết tới các nhãn xanh quốc tế nhờ mô hình hợp tác công tư (PPP) trong dự án FIP Vũng Tàu.
Mô hình PPP và mục tiêu bền vững
Dự án Cải thiện nghề lưới kéo Bà Rịa – Vũng Tàu (FIP Vũng Tàu) được khởi xướng năm 2015 và triển khai chính thức từ 2020, với lộ trình kéo dài đến 2035. Mục tiêu chính là “xanh hóa” nghề lưới kéo, nâng cao giá trị bột cá và mở rộng cơ hội tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu có trách nhiệm.
Cam kết tuân thủ chuẩn quốc tế
Theo ông Nguyễn Thành Lộc, Chủ tịch Hội Thủy sản TPHCM, dự án tuân thủ quy định chống khai thác IUU, Bộ quy tắc nghề cá có trách nhiệm của FAO và bảo vệ các loài hoang dã quý hiếm. Đây là tiền đề để các doanh nghiệp chế biến bột cá đạt chứng nhận MSC, MarinTrust và ASC.
Cơ cấu tài chính và sự đóng góp của doanh nghiệp
Dự án dự kiến tổng kinh phí khoảng 610.000 USD trong giai đoạn 2025‑2035, trong đó:
- Doanh nghiệp đóng góp 470.000 USD (≈77% tổng ngân sách).
- Chương trình nhà nước hỗ trợ 102.000 USD để thực hiện các biện pháp chống IUU và quản lý cảng.
- Hải thuyền tham gia cung cấp 38.000 USD để nâng cấp thiết bị, đảm bảo an toàn và tuân thủ quy định.
Việc doanh nghiệp tham gia từ giai đoạn đầu đã tạo ra nền tảng vững chắc cho mô hình PPP, đồng thời khuyến khích các doanh nghiệp khác gia nhập.
Kết quả 2025 và bước tiến tới nhãn xanh
Năm 2025, FIP Vũng Tàu dự kiến cung cấp 25.000 tấn nguyên liệu bền vững, tương đương khoảng 120.000 tấn mỗi năm khi dự án hoàn thiện. Các kết quả đáng chú ý:
- Công ty TNHH Phúc Lộc Vũng Tàu nhận chứng nhận MarinTrust cho chương trình cải tiến nguồn cung ứng.
- Nutreco International Việt Nam và C.P Việt Nam đạt chứng nhận ASC cho thức ăn thủy sản sử dụng nguyên liệu bền vững từ FIP Vũng Tàu.
Triển vọng mở rộng từ 2026 và sau
Từ năm 2026, dự án sẽ mở rộng quy mô và phạm vi, hướng tới việc tạo ra một thương hiệu nhãn xanh được công nhận quốc tế. Kế hoạch bao gồm:
- Tăng số doanh nghiệp đạt chứng nhận MarinTrust IP.
- Mở rộng liên kết quản lý sang các tỉnh phía Nam.
- Siết chặt giám sát số lượng tàu cá tham gia, đảm bảo tuân thủ bộ quy tắc nghề cá có trách nhiệm.
Ông Đinh Xuân Lập, Phó Giám đốc ICAFIS, nhấn mạnh rằng mô hình PPP là chiến lược quan trọng của Chính phủ để huy động nguồn lực xã hội, và FIP Vũng Tàu là minh chứng sống động cho tiềm năng nhân rộng trong ngành thủy sản và các lĩnh vực khác.
Với sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục Thủy sản, Kiểm ngư, Sở Nông nghiệp và Môi trường, cùng sự hỗ trợ của Phân viện Hải sản phía Nam, mô hình PPP đang dần khẳng định vị thế của ngành thủy sản Việt Nam trên bản đồ quốc tế.